Introduction
Một thực tế đáng lo ngại: Nhân viên hải quan Mỹ đã lạm dụng các cơ sở dữ liệu quốc gia để theo dõi người yêu, đồng nghiệp và thậm chí hỗ trợ tội phạm. Bản tin này sẽ mở rộng bối cảnh, giải thích cách các công cụ được khai thác và đánh giá hậu quả pháp lý cũng như xã hội.
Phạm vi các cáo buộc
Các hồ sơ FOIA thu thập được cho thấy từ năm 2009 đến 2022, có gần 300 mục liên quan đến dữ liệu. Trong số đó, 138 vụ được chuyển cho quản lý CBP, 78 vụ được giao cho điều tra viên OPR và 43 vụ chỉ được ghi là "Thông tin chỉ". Số lượng này phản ánh một xu hướng kéo dài hơn một thập kỷ, không chỉ là những vụ cá biệt.
Mẫu hành vi và dấu hiệu cảnh báo
Một điểm đáng chú ý là ít nhất sáu trường hợp nhân viên tự truy vấn thông tin của chính mình, một hành vi mà cựu trưởng OPR Daniel Altman mô tả là “cảnh báo sớm của tham nhũng”. Các truy vấn tự thân thường xuất hiện trước khi nhân viên tham gia vào các hành vi nghiêm trọng hơn, như cung cấp dữ liệu cho băng nhóm ma túy.
Các công cụ và cơ sở dữ liệu bị lạm dụng
CBP có quyền truy cập vào TECS, SENTRI, Palantir FALCON, và công cụ mới Mobile Fortify (ra mắt tháng 5/2025). Ngoài ra, họ còn dùng phần mềm trích xuất điện thoại như Cellebrite, Grayshift và Magnet Forensics. Các công cụ này cho phép lấy dữ liệu vị trí từ các ứng dụng thương mại, một phương pháp mà Wall Street Journal đã chỉ ra vào năm 2020.
Các vụ việc tiêu biểu
Năm 2010, một nhân viên CBP đã dùng cơ sở dữ liệu để liên lạc với một tiếp viên hàng không New Zealand. Năm 2017, một nhân viên khác bị cáo buộc truy vấn dữ liệu hàng xóm và một vụ khác liên quan tới việc hỏi lịch nghỉ của chồng cũ vào năm 2022. Năm 2016, một điều tra OPR cho thấy một nhân viên cung cấp thông tin cho tổ chức buôn ma túy, trong khi năm 2021 một biên giới đã tư vấn cho băng nhóm vận chuyển hàng qua lại các làn đường.
Tác động đến quyền riêng tư và pháp lý
Những hành vi này làm dấy lên lo ngại về vi phạm quyền riêng tư theo Đạo luật Bảo mật và Tuân thủ. Luật sư Laura Rivera của Just Futures Law nhấn mạnh: “CBP có lịch sử lâu dài về việc vi phạm quyền dân sự và nhân quyền.” Các vụ việc chưa được giải quyết rõ ràng vì nhiều trường hợp bị giữ kín hoặc để trống trường mã kết quả.
Phản hồi của cơ quan và các biện pháp cải thiện
CBP tuyên bố sẽ “điều tra nghiêm túc” và “thực hiện hành động kỷ luật khi cần”. Tuy nhiên, báo cáo của Văn phòng Kiểm toán Nội bộ DHS năm 2023 cho thấy việc mua dữ liệu vị trí thương mại vẫn chưa có chính sách rõ ràng. Các đề xuất cải cách bao gồm tăng cường giám sát nội bộ, yêu cầu mã kết quả đầy đủ và triển khai công nghệ mã hoá dữ liệu.
Kết luận
Các bằng chứng từ 2009‑2022 cho thấy lạm dụng dữ liệu của CBP không chỉ là những vụ cá biệt mà là một hệ thống rủi ro sâu rộng. Việc hiểu rõ công cụ, mẫu hành vi và phản hồi pháp lý là bước đầu để bảo vệ quyền riêng tư của công dân.
Conclusion
Tóm tắt: 1) Hàng trăm cáo buộc từ 2009‑2022 cho thấy việc truy cập dữ liệu không đúng mục đích; 2) Các công cụ như TECS, Mobile Fortify và phần mềm trích xuất điện thoại đã bị lạm dụng; 3) Cần có quy trình giám sát và minh bạch mạnh mẽ hơn để ngăn ngừa các vi phạm trong tương lai.
